Υπάρχει μια σιωπή που δεν είναι έλλειψη ήχου ούτε απουσία λόγου, και ίσως αν την προσέξεις μια στιγμή θα δεις ότι δεν είναι ούτε κάτι που εμφανίζεται όταν παύει ο θόρυβος γύρω σου, ούτε αποτέλεσμα ησυχίας που κατάφερες να κατακτήσεις μέσα από προσπάθεια, αλλά κάτι που υπάρχει ανεξάρτητα από αυτά που κινούνται μέσα και έξω σου, σαν βάση που δεν την έβαλε κανείς και που ωστόσο στέκει.
Όταν τη συναντάς, αν τη συναντάς, παρατηρείς κάτι παράξενο, που δύσκολα διατυπώνεται με λέξεις γιατί οι λέξεις θέλουν να την κάνουν αντικείμενο και αυτή δεν είναι αντικείμενο, αλλά παρουσία που δεν περιμένει τίποτα από εσένα, δεν ζητά να της απευθυνθείς, δεν υπόσχεται απαντήσεις, δεν προσφέρεται ως τόπος όπου θα ακούσεις κάποια φωνή ή θα λάβεις κάποια αποκάλυψη, και ωστόσο είναι εκεί, σταθερή με τρόπο που τα κινούμενα πράγματα δεν είναι, ήσυχη χωρίς να επιδιώκει την ησυχία της, βαθιά χωρίς να χρειάζεται να επιδείξει το βάθος της.
Η σχέση μας μαζί της είναι συνήθως αμήχανη και ίσως αυτό λέει κάτι σημαντικό για τον τρόπο που έχουμε μάθει να ζούμε, γιατί την προσπερνάμε χωρίς να την προσέξουμε όταν εμφανίζεται φευγαλέα ανάμεσα σε δύο σκέψεις, βιαζόμαστε να γεμίσουμε το κενό που νομίζουμε ότι είναι, την ταυτίζουμε με μοναξιά γιατί δεν γνωρίζουμε άλλη εκδοχή του να είσαι παρών χωρίς να μιλάς ή χωρίς να ακούς, και έτσι όταν εμφανίζεται μέσα μας ψάχνουμε αμέσως κάτι να σκεφτούμε ή κάτι να πούμε ώστε να φύγει η αμηχανία, ωσάν να φοβόμαστε αυτό που θα φανερωθεί αν την αφήναμε να μείνει.
Αλλά η σιωπή αυτή, αν επιτρέψεις στον εαυτό σου να σταθεί λίγο μαζί της χωρίς να της επιβάλλεις σχήμα ή χωρίς να της ζητάς να σου δώσει κάτι, αρχίζει να φανερώνει μια ποιότητα που δεν ταιριάζει στις γνωστές κατηγορίες, γιατί δεν είναι ευχάριστη με τον τρόπο που είναι ευχάριστη μια διασκέδαση ή μια ικανοποίηση, ούτε δυσάρεστη με τον τρόπο που είναι δυσάρεστη μια στέρηση ή ένα πένθος, αλλά στέκει σε κάποιο σημείο πέρα από αυτές τις διακρίσεις, με ένα είδος σοβαρότητας που δεν είναι βαριά, και με ένα είδος ελαφρότητας που δεν είναι επιπολαιότητα.
Όταν αρχίσεις να αναγνωρίζεις την παρουσία της, παρατηρείς ίσως κάτι ακόμη πιο λεπτό, ότι όλη η ζωή σου κινείται διαρκώς, σκέψεις έρχονται και φεύγουν, συναισθήματα ξεσπούν και υποχωρούν, επιθυμίες ανάβουν και σβήνουν, σχέδια διαμορφώνονται και διαλύονται, και μέσα σε όλη αυτή την κίνηση η σιωπή δεν κινείται, δεν έρχεται και δεν φεύγει, δεν εξαρτάται από όσα συμβαίνουν στην επιφάνεια, αλλά είναι παρούσα ως η ίδια η συνθήκη μέσα στην οποία όλα τα κινούμενα μπορούν να εμφανιστούν.
Δεν είναι θεϊκή με την έννοια που η θρησκεία θα ήθελε να τη δεις, δεν είναι μυστική με την έννοια που οι παραδόσεις πνευματικής αναζήτησης θα την περιέγραφαν, δεν είναι ανώτερη κατάσταση που έχουν μόνο οι λίγοι, αλλά είναι το πιο απλό από όλα όσα μπορείς να συναντήσεις, και ίσως γι αυτό είναι και το πιο δύσκολο να αναγνωριστεί, γιατί ψάχνουμε πάντα κάτι σημαντικό, κάτι μεγάλο, κάτι που να δικαιώνει την αναζήτηση, και η σιωπή δεν έχει τίποτα από όλα αυτά να σου προσφέρει.
Όταν παύεις να επιμένεις σε κάτι, εμφανίζεται από μόνη της, και αυτό είναι ίσως το πιο παράξενο χαρακτηριστικό της, ότι δεν κατακτιέται με προσπάθεια, αντίθετα η προσπάθεια την απομακρύνει, ότι δεν εμφανίζεται σε όσους τη ζητούν με ένταση, αλλά σε όσους έχουν παύσει να τη ζητούν, σαν να είναι ευαίσθητη στη βαρύτητα της επιθυμίας μας και να αποτραβιέται όταν τη ζητάμε, και να επανέρχεται όταν παύσει η αναζήτηση, όχι από κάποιο πείσμα δικό της, αλλά γιατί ίσως η ίδια η αναζήτηση ήταν αυτό που έκρυβε την παρουσία της.
Αυτό δεν σημαίνει ότι πρέπει να σταματήσεις να ψάχνεις, ούτε ότι η αναζήτηση ήταν λάθος, αλλά ίσως κάποια στιγμή, μέσα στο ψάξιμο, αν συμβεί, αναγνωρίζεις ότι αυτό που ψάχνεις ήταν εκεί από την αρχή, ότι δεν χρειαζόταν να κάνεις τίποτα για να εμφανιστεί, ότι όλη η εργασία της αναζήτησης ήταν ίσως αυτή που εμπόδιζε τη συνάντηση, και όταν παύει το εμπόδιο, χωρίς να το αναγκάσεις να παύσει, αλλά επειδή έχει εξαντληθεί από μόνο του, η σιωπή που πάντα ήταν εκεί γίνεται φανερή σαν να ήταν η πρώτη φορά.
Δεν χρειάζεται να μάθεις τίποτα, δεν χρειάζεται να ακολουθήσεις κάποιον, δεν χρειάζεται να εξασκηθείς σε τεχνικές, και αυτό είναι ίσως η πιο μεγάλη ανακούφιση που μπορεί να σου προσφέρει αυτή η σιωπή, ότι δεν απαιτεί κάτι από εσένα, δεν θέτει όρους, δεν περιμένει επιδόσεις, και η μόνη συνάντηση που μπορεί να συμβεί μαζί της είναι όταν, κάποια ώρα, χωρίς να ξέρεις γιατί ή πώς, βρίσκεσαι να στέκεσαι χωρίς να επιμένεις σε τίποτα, και αυτή είναι εκεί, όπως ήταν πάντα.